Bài viết này hướng dẫn soạn bài Đất Nước là gì? trong sách giáo khoa Tiếng Việt lớp 3, tập 2, bộ sách Kết nối tri thức với cuộc sống. Bài soạn sẽ giúp các em học sinh hiểu được nội dung bài thơ, trả lời các câu hỏi trong sách giáo khoa và nắm vững kiến thức về tình yêu quê hương đất nước.
Mở đầu với những câu hỏi ngây thơ của một bạn nhỏ về đất nước, bài thơ “Đất Nước là gì?” đã khơi gợi trong lòng người đọc những suy tư về khái niệm trừu tượng này. Đất nước là gì? Liệu có thể vẽ nó ra, đo đạc kích thước của nó hay không? Bài thơ sẽ dẫn dắt chúng ta tìm lời giải đáp. Bạn có thể tham khảo thêm các bài soạn khác như Tổng kết từ vựng tiếp theo lớp 9 để củng cố vốn từ vựng của mình.
Khám phá bài thơ “Đất Nước là gì?”
Bài thơ mở đầu bằng những câu hỏi của bạn nhỏ về hình dáng, kích thước của đất nước. “Đất nước là gì? / Vẽ bằng bút chì / Có vừa trang giấy?”. Những câu hỏi tưởng chừng như đơn giản nhưng lại chứa đựng sự tò mò, khao khát tìm hiểu về quê hương, đất nước của bạn nhỏ. Tiếp theo, bạn nhỏ lại đặt ra những câu hỏi về cách đo lường núi cao, biển rộng. “Làm sao để thấy / Núi cao thế nào / Biển rộng là bao / Cách nào đo nhỉ?”. Qua đó, ta thấy được sự ngây thơ, trong sáng trong suy nghĩ của trẻ thơ.
Sau những băn khoăn, trăn trở, bạn nhỏ bắt đầu tự tìm câu trả lời cho chính mình. Bạn ấy nghĩ rằng “Đất nước trong nhà / Là mẹ là cha / Là cờ Tổ quốc”. Đất nước cũng hiện hữu ở trường học, trong vần thơ, bài văn con thuộc, con làm. Đất nước còn là tiếng Việt dịu dàng, là con đường con bước, là dòng sông con bơi, là cánh chim trời, là vầng mây trắng. Việc soạn bài tiếng Việt lớp 5 cũng sẽ giúp các em làm quen với các dạng bài tập tương tự.
Cuối cùng, bạn nhỏ nhận ra rằng “Mặt trời khoe nắng / Cho ngày đẹp hơn / Mọi điều giản đơn / Cộng thành đất nước”. Từ những điều giản dị, gần gũi nhất, đất nước hiện lên thật đẹp, thật thiêng liêng.
Trả lời câu hỏi SGK
Câu 1: Ở 2 khổ thơ đầu, bạn nhỏ hỏi những điều gì về đất nước?
- Bạn nhỏ thắc mắc đất nước là gì, hình dáng ra sao, có vẽ được không và có vừa trong trang giấy không.
- Bạn nhỏ cũng muốn biết làm thế nào để thấy núi cao, biển rộng và cách đo lường chúng.
Câu 2: Bạn ấy đã tự suy nghĩ để trả lời câu hỏi đó như thế nào?
Bạn nhỏ đã tự trả lời bằng cách liên hệ đất nước với những điều gần gũi, thân thuộc nhất: gia đình, trường học, cảnh vật thiên nhiên, tiếng nói, con đường, dòng sông, bầu trời, vầng mây…
Câu 3: Hai câu thơ cuối bài cho thấy bạn nhỏ đã nhận ra điều gì?
Hai câu thơ cuối bài cho thấy bạn nhỏ đã nhận ra rằng đất nước được tạo nên từ những điều giản đơn, bình dị xung quanh chúng ta. Mỗi cảnh vật, mỗi con người đều góp phần làm nên vẻ đẹp của đất nước. Tham khảo thêm soạn văn lớp 7 để rèn luyện kỹ năng phân tích văn học.
Câu 4: Em có đồng ý với suy nghĩ của bạn nhỏ về đất nước không? Vì sao?
Em hoàn toàn đồng ý với suy nghĩ của bạn nhỏ. Đất nước không chỉ là những gì to lớn, vĩ đại mà còn là những điều nhỏ bé, thân thương quanh ta. Chính tình yêu gia đình, yêu trường lớp, yêu thiên nhiên, yêu tiếng nói dân tộc… đã hun đúc nên tình yêu đất nước. Các em có thể tìm hiểu thêm về Đề thi Ngữ văn lớp 10 học kỳ 2 để nâng cao kiến thức văn học.
Kết luận
Bài thơ “Đất Nước là gì?” đã gửi gắm một thông điệp ý nghĩa về tình yêu quê hương, đất nước. Đất nước được hình thành từ những điều giản dị, gần gũi và thân thuộc nhất đối với mỗi con người. Hãy yêu quý và trân trọng những điều bình dị ấy để góp phần xây dựng đất nước ngày càng tươi đẹp hơn. Bạn cũng có thể tìm hiểu thêm về Quang cảnh biển lớp 5 để mở rộng kiến thức về thiên nhiên đất nước.
